Q-1. નીચેના પ્રશ્ર્નોના જવાબ બે-ત્રણ વાક્યોમાં લખો :
1. ભારતના લોકોમાં કેવી-કેવી ભિન્નતા જોવા મળે છે?
=> ભારતના લોકોમાં ખોરાક, પહેરવેશ, ભાષા, રહેઠાણ, તહેવારો, ઉત્સવ વગેરેમાં ભિન્નતા જોવા મળે છે.
2. દક્ષિણ ભારતમાં બોલાતી ભાષા ક્યા કુળની છે? દરેક રાજ્યોમાં બોલાતી ભાષાઓ લખો.
=> દક્ષિણ ભારતમાં બોલાતી ભાષાઓમાં દ્રવિડ કુળની ભાષા મુખ્ય છે આ ઉપરાંત આંધ્રપ્રદેશ અને તેલંગાણા માં તેલુગુ, કર્ણાટકમાં કન્નડ અને તમિલનાડુમાં તમિલ અને કેરલમાં મલયાલમ ભાષા બોલાય છે.
3. બિહારની મુખ્ય ભાષા તથા બોલીઓ જણાવો.
=> બિહારની મુખ્ય ભાષા હિન્દી છે આ ઉપરાંત મૈથિલી, ભોજપુરી, માગધી વગેરે બિહારની બોલીઓ છે.
-----------------------------------------------------------
Q-2. નીચેના પર ટૂંક નોંધ લખો :
1. પૂર્વ ભારતના રાજ્યો તથા બંગાળી પુરુષો તથા સ્ત્રીઓનો પહેરવેશ
=>પૂર્વ ભારતમાં બિહાર, ઝારખંડ, છત્તીસગઢ, ઓડિશા, પશ્ચિમ બંગાળ, અસમ, અરુણાચલ પ્રદેશ, નાગાલૅન્ડ, મણિપુર, મિઝોરમ, ત્રિપુરા, સિક્કિમ, મેઘાલય વગેરે રાજ્યોનો સમાવેશ થાય છે.
-પૂર્વ ભારતમાં ઓડિશા, પશ્ચિમ બંગાળને દરિયાકિનારો મળ્યો છે.
-માનવીય પહેરવેશ ઉપર ભૌગોલિક તેમજ આબોહવાની અસર સ્પષ્ટ જોવા મળે છે.
-બિહારના લોકો પુરુષો ધોતિયું, ઝભ્ભો, ખભે ખેસ, માથે પાઘ ( પાઘડી ) પહેરે છે. સ્ત્રીઓ સાડી, ચણિયો, કબજો પહેરે છે.
-ઝારખંડ, અસમ, ઓડિશાના લોકોના પહેરવેશમાં મોટો તફાવત જોવા મળતો નથી.
-બંગાળી સ્ત્રીઓ બંગાળી ઢબે સાડી પહેરે છે. પુરુષો પાટલીવાળું ધોતિયું અને રેશમી ઝભ્ભા પહેરે છે.
2. પશ્ચિમ ભારતના તહેવારો-ઉત્સવો
– મહાકવિ કાલિદાસે કહ્યું છે કે મનુષ્યો ઉત્સવપ્રિય છે.
– ભારતના લોકો અનેક ઉત્સવો તથા તહેવારો ઊજવે છે.
– રાજસ્થાનમાં લોકગીતો તથા લોકનૃત્યો ખાસ પ્રકારના હોય છે.
– રાજસ્થાનમાં હોળી તથા ગણગૌરનો તહેવાર ધામધૂમથી ઊજવાય છે.
– રાજસ્થાનના ઘુમ્મર, કચ્ચીઘોડી, કાલબેલિયા જેવાં લોકનૃત્યો ખૂબ જ જાણીતાં છે.
– ગુજરાત રાસ-ગરબાથી વિશ્વભરમાં જાણીતું છે.
– મહારાષ્ટ્રમાં ગણેશચતુર્થીનો તહેવાર ભવ્ય રીતે ઊજવવામાં આવે છે.
– મહારાષ્ટ્રનું લાવણીનૃત્ય ખૂબ જ જાણીતું છે.
– મધ્યપ્રદેશમાં ઉજ્જૈનમાં શિવરાત્રીનો તહેવાર ખૂબ જ ઉત્સાહથી ઊજવવામાં આવે છે.
– પશ્ચિમ ભારતના લોકો દિવાળી નવરાત્રી, શિવરાત્રી, દશેરા, ગણેશચતુર્થી, ઈદ, મહોરમ, નાતાલ, મહાવીર જયંતી, પતેતી, ચેટીચાંદ, બુદ્ધજયંતી વગેરે તહેવારો ધામધૂમથી ઊજવે છે.

No comments:
Post a Comment